ស្វែងរកពន្លឺនាពេលងងឹត

chakrya

ចរិយា បានបញ្ចប់ថ្នាក់បរិញ្ញាប័ត្រសិក្សាផ្នែកទេសចរណ៍នាឆ្នាំ ២០១៧ សព្វថ្ងៃកញ្ញាកំពុងបម្រើការនៅអង្គការមួយក្នុងទីក្រុងភ្នំពេញតួនាទីជាមន្ត្រីផ្នែកទំនាក់ទំនងលើការផ្លាស់ប្តូរឥរិយាបថ។ ចរិយាមានចំណង់ចំណូលចិត្ត និងចំណាប់អារម្មណ៍ទៅលើការអាន និងសរសេរណាដែលពាក់ព័ន្ធទៅលើការបញ្ចេញគំនិត អារម្មណ៍ និងឆ្លុះបញ្ចាំងទៅលើតថភាពសង្គម និងមេរៀនជិវីតដែលបកស្រាយតាមរយៈសិល្បៈជាទស្សនីយភាព ឬចម្រៀង។ ក្នុងនោះផងដែរ ចរិយាក៏បានធ្លាប់ចូលរួមវគ្គសិក្សាអំពីការសរសេរវិភាគអំពីសិល្បៈ ដែលរៀបចំឡើងអង្គការសិល្បៈខ្មែរអមតៈក្នុងការត្រិះគន់អំពីសិល្បះ ដែលជួយបន្ថែមជំនាញមួយទៀតក្នុងការសរសេររៀបរាប់ និងបញ្ចេញគំនិតយោបល់ទៅលើស្នាដៃសិល្បះ ក្នុងឳកាសរដូវកាលផ្លាស់ប្តូរវប្បធម៍ឆ្នាំ២០២០នេះ ចរិយាបានចូលរួមសរសេរអត្ថបទចំនួន២ ទៅលើចម្រៀងបុរាណនិពន្ធថ្មី និងល្ខោននិយាយ។

ស្វែងរកពន្លឺនាពេលងងឹត

អត្ថបទដោយ ប៊ុត ចរិយា

ត្រួតពិនិត្យដោយ យាន រស្មី YEAN Reaksmey

 

ងងឹតទាំងថ្ងៃគឺជាល្ខោននិយាយ​ គោចរិះអំពីទិដ្ឋភាពជីវិតជូរចត់របស់ក្មេងងាយរងគ្រោះមួយក្រុម ដែលបានបែកបាក់ព្រាត់ប្រាស់គ្រួសារមករស់នៅឯគំនរសំរាមដែលគេបោះបង់ចោល និងមិនអើពើ។​ ល្ខោននេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងលើតថភាពសង្គមមួយផ្នែក ដែលមនុស្សទូទៅបានមើលរំលង ថាតើមនុស្សមួយក្រុមតូចនេះមានភាពលំបាកលំបិនត្រដរតស៊ូយ៉ាងណា ដើម្បីគ្រាន់តែរស់នៅក្នុងជីវិតសាមញ្ញមួយដូចហ្នឹងគេឯងដែរ។ រឿងនេះបង្កើតឡើងក្នុងគោលបំណងចង់ឱ្យក្មេងទំាងនោះចាកចេញពីគំនរសំរាម និងអាចបន្តដំណើររៀនសូត្ររបស់ខ្លួននៅឯសាលារៀន។ តែបើគ្រាន់តែតាមរយៈការសម្តែងនេះ​ តើអាចឱ្យគោលបំណងទំាងនោះបានសម្រេចឬទេ?​​ ប្រហែលជាការពិតនៃចម្លើយនេះត្រូវទាមទារនូវទង្វើ, សកម្មភាព និង ការយកចិត្តទុកដាក់បន្ថែមពីភាគីពាក់ព័ន្ធជាច្រើនចូលខ្លួនមកបញ្ជាក់នូវលទ្ធផលថាចំណេះដឹងពិតជាអាវុធ ដែលអាចទំលុះនូវភាពងងឹតនោះបានពិតមែន។​

ងងឹត​ គឺជាគូផ្ទុយនឹងពន្លឺ ដែលពាក្យទាំងពីរត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីបង្ហាញអំពីភាពចែកដាច់គ្នារៀងៗខ្លួន។​ រាល់ឥទ្ធិពលពន្លឺអាចនាំឱ្យភាពងងឹតចាកចេញឆ្ងាយ និងបង្ហាញរាល់បំបាំងរូបវន្តជុំវិញខ្លួនយើងឱ្យបានកាន់តែច្បាស់ជាងមុន។ រីឯងងឹតហាក់ដូចជាមោបាំងពណ៌ខ្មៅមួយ ​ដែលបន្លំរាល់វត្ថុនានាមិនអាចលេចឡើងជារូបរាង។ នៅពេលយើងដល់ទីកន្លែងងងឹតណាមួយ យើងប្រាកដជាមិនអាចប៉ាន់ស្មានថានឹងមានអ្វីកើតឡើងទេ នៅអ្វីដែលយើងដឹងក្នុងអារម្មណ៍គឺងងឹតនឹងអាចនាំឱ្យមានរឿងអាក្រក់កើតឡើងបាន​។ មានសុភាសិតខ្មែរមួយបានពោលថា​ងាប់គំនិត ងងឹតដល់ស្លាប់​ ដែលបង្ហាញពីកម្លាំងនៃភាពងងឹតនោះនឹងអន្ទោលតាមប្រាណលុះមរណា បើយើងមិនព្យាយាមតាមរកពន្លឺដែលជាគំនិតមកជំនួសទេនោះ។ យើងអាចនាំគ្នាស្រមៃទៅមើលថា បើមនុស្សយើងរស់នៅក្នុងភាពអន្ធការរហូត ​តើដំណើរស្វែងរកពន្លឺត្រូវជម្នះឧបសគ្គអ្វីខ្លះនៅខាងមុខ?

ចំពោះវណ្ណកម្ម «​ងងឹតទាំងថ្ងៃ» ត្រូវបានដឹកនាំការសម្ដែងដោយលោកសាស្រ្តាចារ្យ​ផ្នែកល្ខោននាដកម្ម លោក អន បញ្ញា និង សម្ដែងដោយសិស្សមកពីសាលាមធ្យមវិចិត្រសិល្បៈ។ ការចងក្រងសាច់រឿងនេះអាស្រ័យទៅនឹងរឿងរ៉ាវពិតរបស់កុមារីម្នាក់ឈ្មោះ «នារី» រស់នៅតំបន់ចាក់សំរាម។ រឿងនេះបានប្រសូតឡើង បន្ទាប់ពីដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោកសាស្រ្តាចារ្យ​ អន បញ្ញា នៅឆ្នាំ២០១៧ ទៅកាន់តំបន់ចាក់សំរាម (មិនបានបញ្ជាក់ថាមានទីតាំងនៅទីណានោះទេ)។ តែបើតាមខ្ញុំដឹងតំបន់ចាក់សំរាមនេះគឺទីក្រុងភ្នំពេញ​​ ដែលពីមុន នៅក្នុងតំបន់ស្ទឹងមានជ័យ  តែក្រោយមកត្រូវបានគេប្តូរទៅតំបន់ដង្កោវិញ។​​ នាពេលយើងនឹកដល់ពាក្យសំរាម ធ្វើឱ្យគិតដល់កាកសំណល់ដែលគេបោះបង់ចោល និង លែងត្រូវការ បើទោះក្នុងន័យលេងសើច ឬនិយាយមែនទែន ពេលដែលគេប្រៀបធៀបរបស់ ឬអ្នកណាម្នាក់ទៅនឹងសំរាមមានន័យថាអ្នកនោះ ឬ វត្ថុនោះ អស់តម្លៃនៃការប្រើប្រាស់ មិនមានប្រយោជន៍​ ឬមិនបានការទៀតនោះទេ។ តែសំណួរសួរថាដំណើរដើមទងអ្វី ដែលធ្វើឱ្យមានមនុស្សមករស់នៅកន្លែង ដែលគេបោះបង់ចោល និងលែងត្រូវការនោះ?​ តើអ្វីទៅដែលជំរុញឱ្យពួកគេឈានទៅដល់ដំណាក់កាលនេះ?​​ តើភាពក្រីក្រមែនទេដែលជាកំហុស និងមានវិសាលភាពក្នុងការរុញច្រានមនុស្សឱ្យមកដល់ដំណាក់កាលនេះ​?

បើក្រឡេកទៅមើលការតុបតែងឆាកសម្តែងល្ខោននេះវិញ វាពិតជាពោរពេញដោយភាពច្នៃប្រឌិតដោយគេបានយកក្រដាសកាសែត បាវ​ និងក្រណាត់ចាស់ៗមកផ្តុំចូលគ្នារៀបគ្រោងឡើងជាគំនរសំរាម និងខ្ទមដែលជាជម្រករបស់តួអង្គរស់នៅ​ ហើយនៅលើឆាកផងដែរក៏មានរទេះអេតចាយ ធុងសាំង សំបកឡាំង សំបកដប កំប៉ុង កង់ឡានចាស់ៗ និងមានស្លឹកឈើពណ៍លឿងរាយបាយនៅលើនោះ​​ ដែលនេះរំលេចចេញនូវភាពល្អិតល្អន់ក្នុងការយកចិត្តទុកដាក់រៀបចំឆាកបានយ៉ាងល្អ។ សម្រាប់សម្លៀកបំពាក់នៃតួសម្តែងវិញគឺមានភាពចាស់ដាច់រហែក​ រញ៉េរញ៉ៃ​ មានស្នាមប្រឡាក់ខ្មៅពាសពេញ​ ហាក់ដូចជាតួអង្គពិតនៅក្នុងសង្គមយ៉ាងដូច្នោះ ដែលពួកគេមិនមានសម្លៀកបំពាក់គ្រប់គ្រាន់​ ហើយតែងស្វែងរកខោអាវដែលគេបោះបង់ចោល​ ឬទទួលបានសម្លៀកបំពាក់ដែលគេឈប់ពាក់​​ហើយ​តែប៉ុណ្ណោះ។

ក្រៅពីទស្សនីយភាពនៃល្ខោន អ្វីដែលខ្ញុំចាប់អារម្មណ៍ពីបរិយាកាសនៅជុំវិញខ្លួននោះ គឺទៅលើអ្នកទស្សនាដែលមានគ្រប់វ័យ​ ទាំងកុមារអាយុប្រមាណ ១៤ -១៥​ ឆ្នាំ(បើតាមខ្ញុំស្មាន) លោកអ៊ំ អ្នកមីង និងយុវវ័យ ក្នុងនោះក៏មានជនបរទេសមួយចំនួនផងដែរ ដែលនេះជាចំណុចមួយដែលធ្វើឱ្យខ្ញុំមានអារម្មណ៍ភ្ញាក់ផ្អើលថាល្ខោននេះបែបជាមានអ្វីពិសេស ដែលអាចទាក់ទាញមនុស្សគ្រប់មជ្ឈដ្ឋាន និងស្រទាប់មកចូលរួមក្រេបយកចំណីអារម្មណ៍នេះ។

500079900818_91693

រូបភាពដោយចរិយា

ក្នុងពេលជាមួយគ្នានេះដែរ ខ្ញុំបានសង្កេតឃើញអ្នកដែលបានចូលរួមទស្សនាងងឹតទាំងថ្ងៃ ហូរទឹកភ្នែក ដោយមិនបានត្រៀមទុក នៅពេលដែលបានឃើញឈុតមួយ ដែលចេញពីសំឡេងក្មេងស្រីម្នាក់កំពុងយកដែកកកាយលើគំនរភ្នំសំរាមស្រែកទ្រហោយំយ៉ាងខ្លាំង ដោយភាពតក់ស្លុតហាក់ដូចជាបានឃើញអ្វីម្យ៉ាងដែលគួរឱ្យខ្លាច ហើយបន្តតាមលងនាងយ៉ាងដូច្នោះ។ ការពិតនាងបានឃើញសាកសពនារីម្នាក់ត្រូវគេកាត់ក្បាល និងដៃ ខ្លួនចេញពីគ្នាពេលនាងកំពុងកកាយសំរាម។ ​ពេលនោះដោយមិនដឹងខ្លួនអារម្មណ៍ក្នុងនាមជាអ្នកទស្សនានៅពីមុខឆាក សែនអួលដើមករ ក្នុងចិត្ត និងអារម្មណ៍គិតថា «ឱ ពុទ្ធោអើយ!​ ហេតុអ្វីបានជាទិដ្ឋភាពលងបន្លាចដ៏អាក្រក់បែបនេះកើតមកលើក្មេងស្រីម្នាក់នេះ ដែលសមតែអាយុប៉ុននេះជាវ័យដែលមានភាពសប្បាយរីករាយ បានរៀនសូត្រនឹងគេ បែរជាកម្មអ្វីមកជួបទិដ្ឋភាពដ៏ឃោឃៅយ៉ាងនេះទៅវិញ?»។

500041100757_408447

រូបភាពដោយចរិយា

នៅក្នុងការសម្តែងនេះក៏មានឈុតមួយ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីតថភាពសង្គមផ្ទាល់ទៅលើក្មេងស្រី ដែលមិនមានទីកន្លែងសុវតិ្ថភាពសម្រាប់ជ្រកកោន។ ការរស់រាល់ថ្ងៃគឺពោរពេញទៅដោយភាពភ័យខ្លាចគ្រប់ពេលវេលា​ និងគ្រប់ទីកន្លែង ដោយខ្លាចត្រូវប្រុសៗចាប់រំលោភ។ ជីវិតប្រចាំថ្ងៃត្រូវតែការពារខ្លួនជានិច្ចពីភាពយាយីនានា,​គ្មានទីណាដែលមានសុវតិ្ថភាពសម្រាប់ក្មេងស្រីនោះទេ។  ឈុតនេះកាន់តែបង្ហាញឱ្យច្បាស់ពីភាពទន់ខ្សោយរបស់ស្រ្តីដែលជាជនងាយរងគ្រោះមួយក្នុងសង្គមជាងបុរស​ ហើយដែលត្រូវការយកចិត្តទុកដាក់បន្ថែមទៀតពីសង្គម ដែលអនុញាតឱ្យមានសមធម៌យេនឌ័រពេញលេញ។

អ្វីដែលខ្ញុំពេញចិត្តជាងគេនៅក្នុងផ្ទាំងទស្សនីយភាព នេះគឺការដែលមានអ្នកចម្រៀង និងអ្នកលេងភ្លេងផ្ទាល់​ នាពេលសម្តែងត្រង់ឈុត​អតីតយុទ្ធជន ដែលមានពិការភាពដោយការជាន់មីនបាត់បង់ជើងម្ខាងកាលពីជំនាន់សង្គ្រាមឧទ្ទាមក្នុងអំឡុងឆ្នាំ ១៩៨០តាមព្រំដែនខ្មែរ​​ថៃ​។ យុទ្ធជនរូបនេះបានបែកបាក់គ្រួសារ ហើយ បានជួបជុំជាមួយកូនស្រីរបស់ខ្លួនឈ្មោះ «នារី» វិញ ដោយចៃដន្យក្រោយពីរូបលោកបានត្រឡប់ទៅស្រុកកំណើតស្វែងរកកូនប្រពន្ធ (តែរកមិនឃើញ) ហើយថែមទាំងមានបំណងចង់សម្លាប់ខ្លួនក្រោយពីធ្លាក់ខ្លួនពិការ។ ត្រង់ចំណុចនេះអ្វីដែលខ្ញុំចូលចិត្តត្រង់តារាចម្រៀងដាក់អារម្មណ៍ដ៏លន្លង់លន្លោចភ្ជាប់សាច់រឿងចូលបានយ៉ាងជ្រាលជ្រៅដែលនាំឱ្យចម្រៀងនេះពីរោះយ៉ាងខ្លាំង។

បើទោះជាមានការជួបជុំឪពុកកូនក៏ដោយ​​​ អ្វីៗទាំងអស់សម្រាប់ខ្សែជីវិតឪពុកកូនទាំងពីរនាក់នេះ ហាក់ដូចជាគ្មានអ្វីផ្លាស់ប្តូរឱ្យមានភាពប្រសើរជាងមុនសោះ​។ ការព្រួយបារម្ភនៅក្នុងការដោះស្រាយជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ ការរស់មួយថ្ងៃគិតមួយថ្ងៃធ្វើឱ្យមានការចាក់ស្រេះយ៉ាងខ្លាំងលើជីវិតពួកគេទាំងពីរនាក់ហាក់បីដូចជានៅតែបន្ត។ បើទោះបីជាយ៉ាងណា ក៏នារី មិនបានបោះបង់ក្តីសង្ឃឹមរបស់ខ្លួនថានឹងបានចូលរៀនសូត្រនៅសាលាដូចគេដូចឯងនោះដែរ។ នារី សង្ឃឹមថា ការសិក្សារៀនសូត្រក្រែងអាចផ្លាស់ប្តូរជីវិតរបស់នាងឱ្យប្រសើរនឹងគេ។

ចេញពីភាពកំសត់បន្តិចក្នុងការសម្តែងនេះមានឈុតមួយរៀងមានភាពកំប្លែងក្នុងការញុំាងឱ្យបរិយាកាស ធូរស្បើយពីសាច់រឿងកំសត់ ត្រង់ការតតាំង​​របស់នារីទៅកាន់យុវជនពីរនាក់ដែលបញ្ជាឱ្យនាង និង ឪពុករបស់នាងរុះរើផ្ទះចេញតំបន់គំនរសំរាម។ តួអង្គយុវជនទាំងពីរនាក់នោះបានបង្ហាញនូវភាពក្រម៉េចក្រមើមនាពេលប្រយុទ្ធជាមួយនារី ដោយមានការដួលផង ការរារែកចូលទៅជិតនារីផង។ 

ចុងក្រោយនៃសាច់រឿងឪពុកនារីក៏បានបាត់បង់ជីវិត ដោយសារការប្រតាយប្រតប់បានកើតឡើងនាពេលមានការបញ្ជាឱ្យរុះរើទីលំនៅដ្ឋានរបស់ពួកគេលើតំបន់ចាក់សំរាមនោះ។ បើទោះជាបានមករស់នៅកន្លែងដែលគេបោះបង់ហើយក្ដី  ក៏ជីវិតរបស់ឪពុកកូនពីរនាក់នេះនៅតែមានការយាយីឥតឈប់ឈរ។ មុននឹងលាចាកលោកទៅឪពុកនារីបានផ្តាំកូនថាត្រូវរំដោះខ្លួនចេញពីភាពក្រីក្រ។  ឱ!​ នារីដ៏កំសត់អើយ!​ បានជួបជុំគ្រួសារដែលមានតែមួយគត់របស់ខ្លួនហើយ តែត្រូវបែកបាក់យ៉ាងដូចនេះ ហើយក្នុងដំណើរដែលពោរពេញដោយភាពជូរចត់រុំព័ទ្ធខ្លួនបែបនេះ តើការបន្តទៅមុខដើម្បីរំដោះខ្លួនពីភាពក្រីក្រនឹងមានភាពយ៉ាងណាទៅ?

ការឆ្លុះបញ្ចាំងពីតថភាពមនុស្ស និងរឿងពិតដែលគេសឹងតែបំភ្លេចចោលនៅក្នុងសង្គមបែបនេះ គឺជាសារមួយទៅកាន់មនុស្សគ្រប់គ្នាឱ្យចាប់អារម្មណ៍ឡើងវិញនូវមជ្ឈដ្ឋានជុំវិញខ្លួន និង ចេះរៀនឱ្យតម្លៃគ្នាទៅវិញទៅមក។​មានឃ្លាមួយក្នុងសាច់រឿងដោយក្មេងស្រីម្នាក់និយាយថាភ្លឺពេលណាទើបដឹងខ្លួនថារស់បានមួយថ្ងៃទៀត យើងគ្មានជម្រើសទេ អ្នកណាប្រាប់ពួកគេថាគ្មានជម្រើស? អ្នកណាជាអ្នកឱ្យជម្រើសពួកគេ?​ ឬការដែលបាត់ប្រភពខ្លួននាំឱ្យពួកគេមកដល់ដំណាក់កាលនេះ? រាល់ឃ្លាទាំងអស់នោះ វាហាក់ដូចជាការដើរក្នុងរូងភ្នំមួយដែលរកមិនឃើញពន្លឺនៅចុងម្ខាងទៀតដូច្នោះ។​​​ខ្ញុំសង្ឃឹមថាតទៅថ្ងៃមុខទៀតនឹងមានការសម្តែងដែលបង្កប់អត្ថន័យឆ្លុះបញ្ចាំងពីតថភាពពិតក្នុងសង្គមកាន់តែច្រើនដោយលាយឡំជាមួយសារអប់រំ និងការរកដំណោះស្រាយសម្រាប់វិបត្តិសង្គមផ្សេងៗទៀតជូនមហាជន ដើម្បីឱ្យមានពិពិធភាពក្នុងការបង្ហាញជ្រុងនានាក្នុងការរស់នៅរបស់មនុស្សតាមរយៈសិល្បៈ។

ឧបត្ថម្ភដោយ

ស្វែងរកពន្លឺនាពេលងងឹត អត្ថបទដោយ ប៊ុត ចរិយា

សហការឧបត្ថម្ភ

ស្វែងរកពន្លឺនាពេលងងឹត អត្ថបទដោយ ប៊ុត ចរិយា

ដៃគូផ្សព្វផ្សាយ

ស្វែងរកពន្លឺនាពេលងងឹត អត្ថបទដោយ ប៊ុត ចរិយា

follow us

Start typing and press Enter to search